Усе словы

марыйцы назоўнік | мужчынскі род

Народ угра-фінскай моўнай групы, які складае карэннае насельніцтва Рэспублікі Марый Эл, што ўваходзіць у склад Расійскай Федэрацыі.

|| жаночы род: марыйка.

|| прыметнік: марыйскі.

марылка назоўнік | жаночы род

1. Вадкасць, якой насычаюць драўляную паверхню з мэтай афарбоўкі.

2. Вадкасць, якой мораць насякомых (размоўнае).

марынаваць дзеяслоў | незакончанае трыванне

1. Кансерваваць, нарыхтоўваць што-н. у марынадзе (у 1 знач.).

   • М. грыбы.

2. пераноснае значэнне: Знарок затрымліваць, адкладваць выкананне чаго-н. (размоўнае).

   • М. справу.

|| закончанае трыванне: замарынаваць.

|| назоўнік: марынаванне.

марынад назоўнік | мужчынскі род

1. Соўс з воцату, прыпраў і алею.

2. звычайна Замарынаваныя прадукты.

|| прыметнік: марынадны.

марыніст назоўнік | мужчынскі род

Мастак, які малюе марскія краявіды.

|| жаночы род: марыністка.

марысты прыметнік | спецыяльны тэрмін

Аддалены ад берагоў у бок адкрытага мора.

марыхуана назоўнік | жаночы род

Наркотык, які здабываецца з індыйскіх канапель.

марыцца дзеяслоў | незакончанае трыванне

Таміцца, мучыцца.

|| закончанае трыванне: намарыцца.

марыць² дзеяслоў | незакончанае трыванне

1. Труціць, знішчаць.

   • М. прусакоў.

2. Мучыць, мардаваць.

   • М. голадам.

3. пераноснае значэнне: Даводзіць да знямогі ад смеху.

   • М. смешнымі апавяданнямі.

4. Трымаць драўніну ў вадзе, у спецыяльным растворы для надання ёй цёмнага колеру і моцнасці.

   • М. дуб.

Сон морыць каго (разм.) — вельмі хочацца спаць.

|| закончанае трыванне: замарыць, памарыць і умарыць.

марыянетачны прыметнік

1. З удзелам марыянетак (у 1 знач.).

   • М. тэатр.

2. пераноснае значэнне: Які не мае самастойнасці, а слепа выконвае чыю-н. волю.

   • М. ўрад.

марыянетка назоўнік | жаночы род

1. Лялька, якой кіруе акцёр пры дапамозе спецыяльнага прыстасавання.

   • Тэатр марыянетак.

2. пераноснае значэнне: Пра чалавека, урад, які слепа дзейнічае па ўказцы, па волі іншых.

марэна² назоўнік | жаночы род

Травяністая расліна, з каранёў якой здабываецца чырвоная фарба.

|| прыметнік: марэнавы.

марэнга прыметнік | нязменнае

Чорны з шэрым адценнем.

• Касцюм м.

маса назоўнік | жаночы род

1. Адна з асноўных фізічных характарыстык матэрыі, якая вызначае яе інертныя і гравітацыйныя ўласцівасці (спецыяльны тэрмін).

   • Адзінка масы.

2. Цестападобнае бясформеннае рэчыва, густая сумесь.

   • Расплаўленая м. чыгуну.
   • Сырковая м.

3. Сукупнасць чаго-н., а таксама што-н. вялікае, сканцэнтраванае ў адным месцы.

   • Паветраныя масы.

4. Мноства, вялікая колькасць каго-, чаго-н. (размоўнае).

   • М. народу.

5. множны лік: Шырокія колы працоўнага насельніцтва.

   • Воля мас.

масавы прыметнік

1. Такі, у якім удзельнічае вялікая колькасць людзей.

   • М. гераізм савецкіх воінаў.

2. Які выпускаецца ў вялікай колькасці.

   • Масавая вытворчасць тэлевізараў.

3. Прызначаны для шырокіх мас.

   • Тавары масавага ўжытку.

4. Які належыць да шырокіх колаў насельніцтва.

   • М. чытач.

|| назоўнік: масавасць.

масавік назоўнік | мужчынскі род | размоўнае

Той, хто вядзе работу з масамі, сярод мас, арганізоўвае масавыя гульні, танцы, гутаркі.

масаж назоўнік | мужчынскі род

Расціранне цела з лячэбнай мэтай.

• М. твару.

|| прыметнік: масажны.

масажаваць дзеяслоў | незакончанае трыванне

Рабіць масаж.

• М. хвораму руку.

|| назоўнік: масажаванне.

масажыст назоўнік | мужчынскі род

Спецыяліст па масажу.

|| жаночы род: масажыстка.

|| прыметнік: масажысцкі.

маска назоўнік | жаночы род

1. Накладка на твар, падобная на звярыную морду або чалавечы твар з выразам для вачэй, а таксама чалавек у такой накладцы. Навагодняя м.

   • М. зайца.
   • Скінуць маску (пераноснае значэнне: паказаць сваю сапраўдную сутнасць).

2. пераноснае значэнне: Прытворства, якое скрывае сутнасць каго-, чаго-н.

   • Пакрывацца маскай.

3. Злепак з гіпсу, зняты з твару нябожчыка.

4. Засцерагальная накладка на твар.

   • Супрацьгазавая м.

5. У касметыцы: слой накладзенага на твар лекавага саставу, крэму і пад. (спецыяльны тэрмін).

|| прыметнік: маскавы.

маскарад назоўнік | мужчынскі род

1. Баль, вечар, на які прыходзяць у масках і спецыяльных касцюмах.

   • Навагодні м.

2. пераноснае значэнне: Прытворства, падман.

|| прыметнік: маскарадны.

маскатэль назоўнік | жаночы род | устарэлае | зборны назоўнік

Хімічныя рэчывы (фарбы, клей і інш.) як прадмет гандлю.

|| прыметнік: маскатэльны.

• Маскатэльныя тавары.

маскіраваць дзеяслоў | незакончанае трыванне

1. Апранаць каго-н. у маскарадны касцюм, надзяваць маску.

2. Рабіць каго-, што-н. нябачным для каго-н.

   • М. танкі.
   • М. свой намер (пераноснае значэнне).

|| закончанае трыванне: замаскіраваць.

|| зваротны стан: маскіравацца.

|| закончанае трыванне: замаскіравацца.

|| назоўнік: маскіроўка.

|| прыметнік: маскіровачны.

• М. халат.

маскіроўка назоўнік | жаночы род

1. гл. маскіраваць.

2. Тое, чым маскіруюць, маскіруюцца.

   • Зняць маскіроўку.

маскіт назоўнік | мужчынскі род

1. Крывасоснае паўднёвае насякомае атрада двухкрылых.

2. множны лік: Быстраходныя ваенныя караблі, прызначаныя для баявых дзеянняў вялікімі групамі (размоўнае спецыяльны тэрмін:).

|| прыметнік: маскітны.

масла² (масла-) прыстаўка

Першая частка складаных слоў са знач. які мае адносіны да масла, напр. маслаадстойнік, маслабак, масла-бензінавы, маслаёмістасць, маслазаправачны, маслазбівальны, масла-малочны, масланаліўны, маслапомпа, маслараспыляльнік, масласепаратар, маслафасовачны.

маслабойка назоўнік | жаночы род

Апарат для збівання жывёльнага масла.

маслабойны прыметнік

Звязаны з вырабам жывёльнага масла.

• М. завод.

маслабойня назоўнік | жаночы род

Прадпрыемства па вырабу жывёльнага масла.

маслазавод назоўнік | мужчынскі род

Завод, які вырабляе харчовае масла.

маслароб назоўнік | мужчынскі род

Спецыяліст па вырабу масла.

масларобства назоўнік | ніякі род

1. Працэс перапрацоўкі малака ў масла.

2. Галіна малочнай прамысловасці па вырабу жывёльнага масла.

|| прыметнік: масларобны.

маслены прыметнік

1. гл. масла.

2. Які працуе на масле.

   • М. выключацель.

3. Намазаны, насычаны маслам.

   • М. блін.

4. пераноснае значэнне: Ліслівы, падлізлівы.

   • Масленыя словы.

5. пераноснае значэнне: Юрлівы (пра вочы, позірк).

   • Масленая нядзеля — масленіца.

масленіца² назоўнік | жаночы род

Старажытнае славянскае свята провадаў зімы, ад якога захаваўся звычай пячы бліны і весяліцца.

• Не жыццё, а м. (аб добрым, забяспечаным жыцці; размоўнае).

|| прыметнік: масленічны.

масляк назоўнік | мужчынскі род

Грыб з жоўта-карычневай слізістай шапкай.

масляністы прыметнік

1. У склад якога ўваходзіць масла.

   • Масляністая вадкасць.

2. Які мае мяккі бляск.

   • Масляністыя вочы (пераноснае значэнне).

|| назоўнік: масляністасць.

маслёнка назоўнік | жаночы род

1. Вадкасць, якая застаецца пасля збівання масла.

   • Напіцца маслёнкі.

2. Пасудзіна для змазачнага масла.

масліна назоўнік | жаночы род

Аліўкавае дрэва, а таксама яго плод.

|| прыметнік: маслінавы.

• М. гай.
• Сячейства маслінавых (назоўнік).

масліцца дзеяслоў | незакончанае трыванне

Блішчаць, ільсніцца (пра вочы, твар).

масліць дзеяслоў | незакончанае трыванне

Намазваць маслам, класці масла ў ежу.

• М. кашу.

|| закончанае трыванне: намасліць і памасліць.

масніца назоўнік | жаночы род

Тое, што і маснічына.

маснічына назоўнік | жаночы род

Дошка ў падлозе або ў якім-н. драўляным насціле.

масон назоўнік | мужчынскі род

Паслядоўнік масонства, член масонскай ложы.

|| прыметнік: масонскі.

масонства назоўнік | ніякі род

Рэлігійна-філасофская плынь з містычнымі абрадамі, якая злучала задачы духоўнага самаўдасканалення з рэакцыйнымі поглядамі ў палітыцы.

|| прыметнік: масонскі.

• М. рух.

масоўка назоўнік | жаночы род | размоўнае

1. У дарэвалюцыйнай Расіі: тайны сход рэвалюцыйна настроеных рабочых.

   • Сабрацца на масоўку.

2. Масавая сцэна (у кіно, тэатры).

   • Артыст, заняты ў масоўцы.

маставая назоўнік | жаночы род

Брукаваная або пакрытая асфальтам праезджая частка вуліцы.

маставік назоўнік | мужчынскі род

Спецыяліст па будаўніцтву мастоў.

мастадонт назоўнік | мужчынскі род

Вялізная дапатопная млекакормячая жывёліна атрада хобатных.

• Не чалавек, а м. (пра каго-н. вялікага і нязграбнага).

|| прыметнік: мастадонтавы.

мастак назоўнік | мужчынскі род

1. Работнік мастацтва, жывапісец.

   • М.-дэкаратар.

2. Чалавек, які творча працуе ў якой-н. галіне мастацтва.

   • М. слова.

3. пераноснае значэнне: Той, хто дасягнуў высокай дасканаласці ў якой-н. справе.

   • М. рабіць чучалы птушак.

|| жаночы род: мастачка.

|| прыметнік: мастацкі.

мастапоезд назоўнік | мужчынскі род

Спецыяльны поезд для рамонту і будаўніцтва мастоў і пуцеправодаў.