Усе словы

манаполія назоўнік | жаночы род

1. Выключнае права на вытворчасць або продаж чаго-н., а таксама выключнае права карыстання чым-н.

   • Дзяржаўная м.

2. Буйное капіталістычнае аб’яднанне, якое ўзнікла на падставе канцэнтрацыі вытворчасці і капіталу з мэтай панавання ў пэўнай галіне гаспадаркі і атрымання найбольшага прыбытку.

|| прыметнік: мананалістычны і манапольны.

• Манапалістычны капітал.
• Манапольнае права.

манарх назоўнік | мужчынскі род

Асоба, якая ўзначальвае манархію (цар, кароль, імператар і інш.)

|| жаночы род: манархіня.

|| прыметнік: манаршы.

• Манаршая ўлада.

манархізм назоўнік | мужчынскі род

Палітычны напрамак, які прызнае манархію адзінай формай дзяржаўнай ўлады.

|| прыметнік: манархісцкі.

манархіст назоўнік | мужчынскі род

Прыхільнік манархізму.

|| жаночы род: манархістка.

|| прыметнік: манархісцкі.

манархія назоўнік | жаночы род

Форма кіравання, пры якой вярхоўная ўлада належыць адной асобе-манарху, а таксама дзяржава з такой формай кіравання.

• Абсалютная манархія — у якой уся ўлада належыць толькі манарху.
• Канстытуцыйная манархія — форма дзяржаўнага ладу, пры якім улада манарха абмежавана канстытуцыяй.
• Саслоўняя манархія — форма феадальнай дзяржавы, пры якой улада манарха спалучалася з органамі саслоўнага прадстаўніцтва дваран, духавенства і гараджан.

|| прыметнік: манархічны.

манарэйка назоўнік | жаночы род

Падвесны аднарэйкавы чыгуначны пуць.

|| прыметнік: манарэйкавы.

• Манарэйкавая дарога.

манастыр назоўнік | мужчынскі род

1. Рэлігійная абшчына манахаў або манашак, якая ўтварае царкоўна-гаспадарчую арганізацыю.

   • Мужчынскі м.
   • Жаначы м.

2. Тэрыторыя, царква і жылыя памяшканні такой абшчыны.

Падвесці пад манастыр каго (размоўнае) — паставіць у вельмі непрыемнае становішча або падвесці пад спагнанне.

|| прыметнік: манастырскі.

манаткі назоўнік | размоўнае

Дробныя рэчы, пажыткі.

• Збіраць свае м.

манатонны прыметнік

Вельмі аднастайны па тону, інтанацыі.

• М. голас.

|| назоўнік: манатоннасць.

манатып назоўнік | мужчынскі род

Наборная машына, якая адлівае набор асобнымі літарамі.

|| прыметнік: манатыпны.

• М. набор.

манах назоўнік | мужчынскі род

Член царкоўнай абшчыны, які даў абяцанне весці аскетычны спосаб жыцця.

• Жыць манахам (пераноснае значэнне).

|| жаночы род: манашка.

|| прыметнік: манаскі.

• М. ўклад жыцця (пераноснае значэнне: суровы, аскетычны).
• Манаская вопратка.

манга назоўнік | ніякі род | нескланяльнае

Трапічнае пладовае дрэва, а таксама салодкі духмяны плод яго.

|| прыметнік: мангавы.

мангалоідны прыметнік

1. мангалоідная раса (спецыяльны тэрмін) — раса людзей з жаўтаватай скурай, прамымі чорнымі валасамі, вузкімі вачамі, малым носам і некаторымі іншымі прыметамі.

2. Які мае адносіны да такой расы, які мае прыметы такой расы.

   • М. тып твару.

манголы назоўнік | мужчынскі род

Народ, які складае асноўнае насельніцтва Манголіі.

|| жаночы род: манголка.

|| прыметнік: мангольскі.

• Мангольскія мовы.

мангуста назоўнік | жаночы род

Драпежная млекакормячая жывёліна з пушыстым хвастом, падобная на вялікага пацука.

мандаліна назоўнік | жаночы род

Струнны шчыпковы музычны інструмент з авальным корпусам.

|| прыметнік: мандалінны.

мандалініст назоўнік | мужчынскі род

Музыкант, які іграе на мандаліне.

|| жаночы род: мандаліністка.

мандарын² назоўнік | мужчынскі род

Цытрусавае пладовае дрэва, а таксама яго кісла-салодкі духмяны плод.

|| прыметнік: мандарынны.

• М. сіроп.

мандат назоўнік | мужчынскі род

Дакумент, які пацвярджае тыя або іншыя правы і паўнамоцтвы прад’яўніка.

• Дэпутацкі м.

|| прыметнік: мандатны.

• Мандатная камісія.

мандрыл назоўнік | мужчынскі род

Вялікая малпа сямейства павіянаў.

манеж назоўнік | мужчынскі род

1. Абгароджанае месца або спецыяльнае вялікае памяшканне для верхавой язды і конных практыкаванняў.

2. Арэна цырка.

3. Невялікая пераносная загародка для дзяцей, якія пачынаюць хадзіць.

|| памяншальная форма: манежык.

|| прыметнік: манежны.

• Манежная язда.

манежыцца дзеяслоў | размоўнае | незакончанае трыванне

Манернічаць, крыўляцца.

манежыць дзеяслоў | незакончанае трыванне

1. Аб’язджаць (каня) па правілах манежнай язды (спецыяльны тэрмін).

2. пераноснае значэнне: Мучыць, таміць (размоўнае).

манекен назоўнік | мужчынскі род

Фігура ў выглядзе чалавечага тулава для прымеркі і паказу адзення.

|| прыметнік: манекенны.

манекеншчык назоўнік | мужчынскі род

Чалавек, які дэманструе на сабе адзенне новых фасонаў.

|| жаночы род: манекеншчыца.

|| прыметнік: манекешнчыцкі.

манер назоўнік | мужчынскі род | размоўнае

1. манерам якім — якім-н. чынам, спосабам.

   • Такім манерам (такім чынам);

2. на манер які — на які-н. узор.

   • На новы м.

3. на манер каго-чаго, у знач. прыназоўнік: з Р — па ўзору, накшталт каго-, чаго-н.

   • Банцік на м. бабачкі.

Фразеалагізмы:

• На адзін манер — на адзін лад.
• На свой манер — па-свойму, не так, як іншыя.

манера назоўнік | жаночы род

1. Спосаб дзеяння, прыём, тая або іншая асаблівасць паводзін.

   • М. гаварыць.

2. множны лік: Знешнія формы паводзін.

   • Дрэнныя манеры.

манерка назоўнік | жаночы род

1. Паходная пляшка.

2. Круглая бляшанка (размоўнае).

|| прыметнік: манерачны.

манерны прыметнік

Ненатуральны, пазбаўлены прастаты.

• М. стыль.

|| назоўнік: манернасць.

манернічаць дзеяслоў | размоўнае | незакончанае трыванне

Ненатуральна паводзіць сябе, крыўляцца.

манета назоўнік | жаночы род | зборны назоўнік

Металічны грашовы знак.

• Залатая м.
• Звонкая м. (металічныя грошы звычайна высокай вартасці).
• Адплаціць (плаціць) той жа манетай (пераноснае значэнне: адказаць тым жа, такімі ж адносінамі).
• Прыняць за чыстую манету (пераноснае значэнне: палічыць праўдай, успрыняць усур’ёз).

|| прыметнік: манетны.

• М. двор (прадпрыемства, якое вырабляе металічныя грошы, медалі і пад.).

манеўр назоўнік | мужчынскі род

1. Перамяшчэнне баявых сіл з мэтай нанесці ўдар праціўніку.

   • Абходны м.
   • М. партызан.

2. пераноснае значэнне: Прыём з мэтай ашукаць, перахітрыць каго-н.

   • Нескладаны м.

3. множны лік: Тактычныя заняткі вялікай колькасці войск або флоту ва ўмовах, блізкіх да баявых.

   • Вясеннія манеўры.

4. множны лік: Перамяшчэнне вагонаў і паравозаў на чыгуначных пуцях пры састаўленні паяздоў.

|| прыметнік: манеўровы.

• М. паравоз.

манеўраваць дзеяслоў | незакончанае трыванне

1. Рабіць манеўр (у 1, 3 і 4 знач.), манеўры.

   • Паравоз манеўруе.

2. Лавіраваць, абыходзіць перашкоду.

   • М. сярод перашкод.

3. пераноснае значэнне: Дзейнічаць так, каб ашукаць каго-н., хітрыць (размоўнае).

   • Няма чаго м.

4. пераноснае значэнне, чым. Умела распараджацца чым-н., выкарыстоўваць што-н.

   • М. тэхнікай.

|| закончанае трыванне: зманеўраваць.

|| назоўнік: манеўраванне.

манеўраны прыметнік

1. Які вядзецца з прымяненнем манеўру (у 1 знач.), без доўгачасовых умацаванняў.

   • Манеўраная вайна.

2. Здольны хутка мяняць напрамак руху.

   • М. крэйсер.

|| назоўнік: манеўранасць.

манжэта назоўнік | жаночы род

Прышыты ці прышпілены абшлаг рукава кашулі, блузкі і інш.

|| прыметнік: манжэтны.

манкіраваць дзеяслоў | устарэлае | закончанае і незакончанае трыванне

Нядбайна аднесціся да каго-, чаго-н., пагрэбаваць (грэбаваць) чым-н.

• М. службовымі абавязкамі.

манна назоўнік | жаночы род

1. Ежа, якая паводле біблейскага падання, падала з неба іудзеям у час іх вандравання па пустыні.

2. Тое, што і манныя крупы.

манны прыметнік

1. манныя крупы — дробныя крупы з пшаніцы;

2. прыгатаваны з манных круп.

   • Манная каша.

манокль назоўнік | мужчынскі род

Аптычны прыбор для аднаго вока, які ўстаўляецца ў вачніцу замест акуляраў.

• М. на шнурку.

манометр назоўнік | мужчынскі род

Прылада для вымярэння ціску вадкасці або газу.

|| прыметнік: манаметрычны і манометравы.

• Манаметрычныя вымярэнні.
• Манометравы завод.

манпансье назоўнік | ніякі род | нескланяльнае

Гатунак ледзянцоў.

мансарда назоўнік | жаночы род

Жылое памяшканне пад самай страхой дома з нахіленай столлю або з нахіленай сцяной.

• Дом з мансардай.

|| прыметнік: мансардавы.

мансі (мансійцы) назоўнік | мужчынскі і жаночы род | нескланяльнае

Народ угра-фінскай моўнай групы, які насяляе Ханты-Мансійскую аўтаномную акругу, што ўваходзіць у склад Расійскай Фэдэрацыі.

|| жаночы род: мансійка.

|| прыметнік: мансі і мансійскі.

мантаж назоўнік | мужчынскі род

1. гл. манціраваць.

2. Злучаныя ў цэлае розныя часткі чаго-н.

   • Літаратурны м.
   • Фатаграфічны м.

|| прыметнік: мантажны.

мантажнік назоўнік | мужчынскі род

Спецыяліст па мантажу канструкцый.

|| жаночы род: мантажніца.

мантажор назоўнік | мужчынскі род

Спецыяліст па мантажу (у кінематаграфіі, фатаграфіі).

• М. фільма.

мантажыст назоўнік | мужчынскі род

Спецыяліст, які манціруе друкарскі набор, стэрэатыпы, клішэ.

|| жаночы род: мантажыстка.

мантач назоўнік | мужчынскі род

Марнатравец, той, хто транжырыць свае грошы, маёмасць.

|| жаночы род: мантачка.

манто назоўнік | ніякі род | нескланяльнае

Жаночае паліто (пераважна футравае) свабоднага пакрою.

• Коцікавае м.

манту назоўнік | жаночы род | нескланяльнае

1. Унутрыскурная проба для ранняй дыягностыкі туберкулёзу.

2. Які мае адносіны да такой пробы.

   • Рэакцыя м.