Усе словы

лібрэта назоўнік | ніякі род | нескланяльнае

1. Слоўны тэкст тэатралізаванага музычна-вакальнага твора.

   • Л. оперы.

2. Кароткі пераказ зместу оперы, балета, п’есы.

3. План сцэнарыя (спецыяльны тэрмін).

лібрэтыст назоўнік | мужчынскі род

Аўтар лібрэта.

|| жаночы род: лібрэтыстка.

|| прыметнік: лібрэтысцкі.

ліванцы назоўнік | мужчынскі род

Народ, які складае асноўнае насельніцтва Лівана.

|| жаночы род: ліванка.

|| прыметнік: ліванскі.

лівень назоўнік | мужчынскі род

Моцны, праліўны дождж.

• Вясенні л.

|| прыметнік: ліўневы.

лівер назоўнік | мужчынскі род

Прадукт з печані, лёгкага, сэрца, селязёнкі забойнай жывёлы.

|| прыметнік: ліверны.

• Ліверная каўбаса.

ліга² назоўнік | жаночы род

Музычны знак у выглядзе дугі над нотамі, які паказвае, што іх трэба выконваць звязна, без перапынку.

лігатура назоўнік | жаночы род | спецыяльны тэрмін

1. Прымесь медзі ці волава да золата, серабра для надання ім большай цвёрдасці.

2. Дапаможны сплаў, які дабаўляецца ў метал ў плавільнай печы.

3. Нітка, якой перавязваюць крывяносныя сасуды пры аперацыі.

4. Знак, які састаўлены з элементаў двух (ці больш) пісьмовых знакаў, напр. Ж.

|| прыметнік: лігатурны.

• Лігатурнае золата.
• Л. шоўк.

лідзіраваць дзеяслоў | незакончанае трыванне

Быць лідэрам (у 2 знач.).

• Л. у шахматным турніры.

|| назоўнік: лідзіраванне.

лідэр назоўнік | мужчынскі род

1. Кіраўнік палітычнай партыі, грамадска-палітычнай арганізацыі і пад.

   • Палітычныя лідэры.

2. Той, хто ідзе першым у спартыўным спаборніцтве.

   • Л. турніру.

3. Карабель, які ўзначальвае калону, групу суднаў.

|| прыметнік: лідэрскі.

лідэрства назоўнік | ніякі род

Вядучае становішча, абавязкі лідэра (у 1 і 2 знач.).

• Барацьба за л. ў турніры.

лізаць дзеяслоў | незакончанае трыванне

Праводзіць языком па чым-н.

• Л. талерку.
• Хвалі ліжуць пясок (пераноснае значэнне).

|| аднакратны дзеяслоў: лізнуць.

|| назоўнік: лізанне.

лізун назоўнік | мужчынскі род | размоўнае

1. Той, хто любіць лізаць, лізацца.

2. пераноснае значэнне: Ліслівец, падлізнік, падхалім.

|| жаночы род: лізуха.

лізунец назоўнік | мужчынскі род

Соль у камяках, якая выкарыстоўваецца для падкормлівання жывёлы.

• Соль-л.

|| прыметнік: лізунцовы.

лік² назоўнік | мужчынскі род

1. Твар (устарэлае і высокае).

   • Лікі святых.

2. пераноснае значэнне: Аб знешніх абрысах планет, даступных зроку чалавека (кніжнае).

   • Л. месяца.

лікбез назоўнік | мужчынскі род

Навучанне грамаце непісьменных дарослых і падлеткаў.

|| прыметнік: лікбезаўскі.

ліквідавацца дзеяслоў | закончанае і незакончанае трыванне

Спыніць (спыняць) сваю дзейнасць.

• Установа ліквідуецца.

ліквідаваць дзеяслоў | закончанае і незакончанае трыванне

Правесці (-водзіць) ліквідацыю каго-, чаго-н.

• Л. аддзяленне банка.
• Л. запазычанасць.

ліквідатар назоўнік | мужчынскі род

Той, хто займаецца ліквідацыяй чаго-н.

• Л. наступстваў аварыі на Чарнобыльскай АЭС.

|| прыметнік: ліквідатарскі.

ліквідацыя назоўнік | жаночы род

1. Спыненне дзейнасці чаго-н. (напр. прадпрыемства, установы).

   • Л. трэста.

2. Спыненне існавання каго-, чаго-н.

   • Л. непісьменнасці.

|| прыметнік: ліквідацыйны.

лікёр назоўнік | мужчынскі род

Салодкі спіртны напітак з фруктовых і ягадных сокаў, настой траў.

|| прыметнік: лікёрны.

лілейны прыметнік

1. гл. лілія.

2. пераноснае значэнне: Пяшчотны і белы як лілія (устар. высокае:).

   • Лілейныя грудзі.

|| назоўнік: лілейнасць.

лілея назоўнік | жаночы род | устарэлае | паэтычнае

Тое, што і лілія.

лілова (лілова-) прыстаўка

Першая частка скпаданых слоў са знач.:

1. ліловы, з ліловым адценнем, напр. лілова-блакітны, лілова-сіні, лілова-ружовы, лілова-чырвоны;
2. ліловы, у спалучэнні з іншым асобным колерам, напр. лілова-белы, лілова-сівы.

ліловы прыметнік

Колеру бэзу ці фіялкі, фіялетавы.

• Л. колер.

|| назоўнік: ліловасць.

ліліпут назоўнік | мужчынскі род

1. Чалавек вельмі маленькага росту, карлік.

2. пераноснае значэнне: Аб прадмеце вельмі маленькага памеру.

   • Станок-л.

|| жаночы род: ліліпутка.

|| прыметнік: ліліпуцкі.

лілія назоўнік | жаночы род

Цыбульная расліна з прамым сцяблом і буйнымі кветкамі ў выглядзе звана.

• Белая л.

|| прыметнік: лілейны.

• Сямейства лілейных (назоўнік).

ліман назоўнік | мужчынскі род

Заліў, утвораны морам у нізоўях ракі, а таксама салёнае возера паблізу мора, звычайна багатае лячэбнымі гразямі.

|| прыметнік: ліманны.

ліманад назоўнік | мужчынскі род

Салодкі безалкагольны напітак, звычайна з сокам лімона.

|| прыметнік: ліманадны.

лімон назоўнік | мужчынскі род

Цытрусавае вечназялёнае пладовае дрэва, а таксама кіслы на смак плод гэтага дрэва з тоўстай пахучай скуркай.

|| прыметнік: лімонны.

• Л. колер (светла-жоўты).

лімоннакіслы прыметнік

Які змяшчае ў сабе лімонную кіслату або атрыманы з лімоннай кіслаты.

• Л. хінін.

лімузін назоўнік | мужчынскі род

Вялікі прадстаўнічы легкавы аўтамабіль з закрытым кузавам, забяспечаным шкляной перагародкай.

|| прыметнік: лімузінны.

лімфа назоўнік | жаночы род

Бясколерная вадкасць у целе чалавека і пазваночных жывёл, якая ўтвараецца з плазмы крыві і запаўняе міжклетачную прастору.

|| прыметнік: лімфатычны і лімфоідны.

• Лімфатычная сістэма.
• Лімфатычныя залозы.
• Лімфоідная тканка.

ліміт назоўнік | мужчынскі род

Гранічная норма.

• Л. на электраэнергію.
• Л. на вываз тавараў.

|| прыметнік: лімітны.

лімітаваць дзеяслоў | закончанае і незакончанае трыванне

Устанавіць (-наўліваць) ліміт, гранічную норму чаго-н.

лінагравюра назоўнік | жаночы род

1. Від гравюры (у 1 знач.) — атрыманне адлюстравання з плоскай друкаванай формы з лінолеуму або з іншых пластычных матэрыялаў.

   • Тэхніка лінагравюры.
   • Займацца лінагравюрай.

2. Від гравюры — адлюстраванне, атрыманае з плоскай друкаванай формы на лінолеуме або іншых пластычных матэрыялах.

|| прыметнік: лінагравюрны.

лінатып назоўнік | мужчынскі род | спецыяльны тэрмін

Друкарская машына, якая адлівае набор цэлымі радкамі.

|| прыметнік: лінатыпны.

• Л. набор.

лінгафонны прыметнік

Лінгафонны кабінет — аўдыторыя, абсталяваная спецыяльнай апаратурай, якая дае магчымасць навучэнцам самастойна авалодваць вуснай няроднай мовай, а таксама культурай маўлення роднай мовы.

лінгвагеаграфія назоўнік | жаночы род

Лінгвістычная геаграфія — раздзел дыялекталогіі, што вывучае тэрытарыяльнае размяшчэнне дыялектных з’яў, якімі адрозніваюцца дыялекты дадзенай мовы.

|| прыметнік: лінгвагеаграфічны.

лінгвіст назоўнік | мужчынскі род

Спецыяліст у галіне лінгвістыкі, мовазнавец.

|| жаночы род: лінгвістка.

лінгвістыка назоўнік | жаночы род

Навука аб мове, мовазнаўства.

|| прыметнік: лінгвістычны.

лінейка² назоўнік | жаночы род | устарэлае

Мнагамесны адкрыты экіпаж з бакавымі падоўжанымі сядзеннямі.

|| прыметнік: лінеечны.

лінейны прыметнік

1. Які мае выгляд лініі, складаецца з ліній.

   • Л. арнамент.
   • Лінейныя (назоўнік: салдаты, якія пасылаюцца для ўказання лініі і напрамку пастраення войск; спецыяльны тэрмін).
   • Лінейныя меры (меры даўжыні).
   • Лінейная скорасць (скорасць руху, якая вызначаецца па даўжыні шляху, пройдзенага за адзінку часу).

2. Тое, што і рэгулярны (у 2 знач.; устарэлае).

   • Лінейныя войскі.

3. Які складае аснову баявых злучэнняў флоту.

   • Л. крэйсер.

4. Прызначаны для абслугоўвання лініі сувязі ці шляхоў зносін.

   • Лінейная міліцыя.
   • Л. манцёр.

лінейчаты прыметнік

Які мае на сваёй паверхні лініі ў адным напрамку.

• Л. ліст.

|| назоўнік: лінейчатасць.

лінеіць дзеяслоў | незакончанае трыванне

Праводзіць на чым-н. паралельныя лініі для пісання па іх.

• Л. паперу.

|| закончанае трыванне: налінеіць.

|| назоўнік: лінеенне і лінёўка.

|| прыметнік: лінеельны.

лінза назоўнік | жаночы род

Род аптычнага шкла са сферычнымі паверхнямі.

• Выпуклая л.

|| прыметнік: лінзавы.

лінкор назоўнік | мужчынскі род

Скарачэнне: лінейны карабель; вялікі добра ўзброены ваенны карабель, прызначаны для буйных баявых аперацый.

лінолеум назоўнік | мужчынскі род

Трывалы палімерны матэрыял для пакрыцця падлогі.

|| прыметнік: лінолеумавы.

лінуцца дзеяслоў | закончанае трыванне

Паліцца, хлынуць патокам.

лінуць дзеяслоў | закончанае трыванне

1. Рэзкім рухам выліць, узліць на што-н. вадкасць.

   • Л. вады на рукі.

2. Пачаць моцна ліцца, хлынуць патокам (пра дождж, святло, паветра і пад.).

   • Лінуў дождж.

лінчавальнік назоўнік | мужчынскі род

Той, хто лінчуе, заклікае да суду Лінча.

|| прыметнік: лінчавальніцкі.