Усе словы

курэнь назоўнік | мужчынскі род

1. Будан (абласное).

2. На Украіне і ў некаторых месцах Дона: жылая хата.

3. Даўней: асобная частка Запарожскага войска, а таксама яе стан.

|| прыметнік: куранны.

• К. атаман.
• Выбіраць кураннога (назоўнік).

курэць дзеяслоў | незакончанае трыванне

Тое, што і курыцца (у 1, 2 і 3 знач.).

кур’ер назоўнік | мужчынскі род

1. Пасыльны ва ўстанове, які разносіць дзелавыя паперы.

2. Службовая асоба, якая развозіць спешныя дзяржаўныя даручэнні.

   • Дыпламатычны к.

|| прыметнік: кур’ерскі.

• Кур’ерскія даручэнні.

Кур’ерскі поезд — пасажырскі поезд самай высокай скорасці.

кур’ёз назоўнік | мужчынскі род

Недарэчны выпадак, смешнае здарэнне.

кур’ёзны прыметнік

Смешны, забаўны.

• К. выпадак.

|| назоўнік: кур’ёзнасць.

кусаннік назоўнік | мужчынскі род | размоўнае

Недаедзены кавалачак хлеба.

• Я чужых кусаннікаў не ем.

кусацца дзеяслоў | незакончанае трыванне

1. Мець прывычку кусаць (у 1 знач.).

   • Сабака кусаецца.

2. Кусаць адзін аднаго; грызціся (пра сабак, звяроў).

3. пераноснае значэнне: Мець уласцівасць раздражняць, пячы скуру (пра крапіву і некаторыя інш. расліны), а таксама пра каляную тканіну.

   • Крапіва кусаецца.
   • Шарсцяная коўдра кусаецца.

кусаць дзеяслоў | незакончанае трыванне

1. Хапаць, раніць зубамі, джалам, прыносячы боль.

   • Сабака кусае.
   • К. сабе губы (выяўляць сваю злосць, прыкрасць і пад.).

2. Захопліваць зубамі, аддзяляць, адкусваць ад чаго-н.

   • К хлеб.
   • К. яблык.

3. пераноснае значэнне Моцна пячы, раздражняць скуру (пра крапіву і некаторыя калючыя расліны).

|| аднакратны дзеяслоў: кусануць і куснуць.

|| назоўнік: кусанне.

кусачкі назоўнік

Шчыпцы дня адкусвання, адразання дроту, цвікоў.

кускавы прыметнік

Нарэзаны, паколаты на кускі; у кусках.

• К. цукар.

куслівы прыметнік | размоўнае

Які мае здольнасць кусацца, джаліць.

• Куслівыя пчолы.
• К. сабака.

кусок назоўнік | мужчынскі род

1. Адрэзаная, адбітая і пад. частка чаго-н.

   • К. цэглы.
   • К. мяса.
   • К. у горла не лезе (немагчыма есці ад крыўды, перажыванняў і пад.).

2. Наогул частка чаго-н.

   • К. жыцця.

3. Адзінка некаторых тавараў, што выпускаюцца паштучна.

   • К. мыла.

4. Адрэз тканіны.

   • К. шоўку.

|| памяншальная форма: кусочак.

куст² назоўнік | мужчынскі род

Аб’яднанне якіх-н. прадпрыемстваў, арцелей і пад.

|| прыметнік: куставы.

• Куставая нарада.

кустарэз назоўнік | мужчынскі род

Прылада для падразання і выкарчоўвання кустоў.

|| прыметнік: кустарэзны.

кустоўе назоўнік | ніякі род | зборны назоўнік

Кусты (у 1 знач.).

• Разраслося к.

кусцісты прыметнік

Які расце густа, кустом.

• Кусцістая пшаніца.

|| назоўнік: кусцістасць.

кусціцца дзеяслоў | незакончанае трыванне

Расці кустом, даваць многа бакавых адросткаў.

|| назоўнік: кушчэнне.

кут назоўнік | мужчынскі род

1. Месца, дзе сыходзяцца ўнутраныя бакі прадмета; частка памяшкання, прастора паміж дзвюма сценамі.

   • З кута ў к. і вечар тут (прымаўка).

2. Частка пакоя, якую здаюць кватарантам у наймы.

   • Зняць свой к.

3. пераноснае значэнне: Мясцовасць, звычайна глухая.

   • Далёкі к.
   • Глухі к.

|| памяншальная форма: куточак.

|| прыметнік: кутавы.

кутас назоўнік | мужчынскі род

Пучок нітак, звязаных разам на канцы, для ўпрыгожання чаго-н.

• Пояс з кутасамі.

|| прыметнік: кутасовы.

куткавы прыметнік

Які знаходзіцца, размешчаны ў кутку.

• Куткавое акно.

кутні прыметнік

Пра зубы: карэнны.

• К. зуб.

кутнік назоўнік | мужчынскі род | размоўнае

Крайні карэнны зуб.

куток назоўнік | мужчынскі род

1. Тое, што і кут.

2. Зацішная, прыгожая, утульная мясцовасць.

   • Райскі к. на Нарачы.

|| памяншальная форма: куточак.

куты прыметнік

Тое, што і каваны.

куфар назоўнік | мужчынскі род

Вялікая скрынка з векам для захоўвання тканіны, адзежы, каштоўнасцей.

|| прыметнік: куфравы.

куфель назоўнік | мужчынскі род

Спецыяльная кружка для піва.

|| прыметнік: куфельны і куфлевы.

куфэрак назоўнік | мужчынскі род

1. Невялікі куфар; тое, што і куфар.

2. Дарожная скрынка, род чамадана, звычайна прыгожа аформленая.

|| прыметнік: куфэрачны.

кухан назоўнік | мужчынскі род

Невялікі круглы праснак у выглядзе піражка з паглыбленнем у сярэдзіне, куды клалі цыбулю, сыпалі мак.

|| прыметнік: куханны.

кухар назоўнік | мужчынскі род

Той, хто гатуе стравы; повар.

|| прыметнік: кухарскі.

кухарка назоўнік | жаночы род

Работніца на кухні, якая гатуе стравы; паварыха.

|| прыметнік: кухарскі.

кухарыць дзеяслоў | незакончанае трыванне

Гатаваць стравы; быць кухарам, кухаркай.

кухня назоўнік | жаночы род

1. Асобнае памяшканне з печчу, плітой для прыгатавання ежы, а таксама камплект мэблі для такога памяшкання.

2. Падбор страў.

   • Беларуская к.

3. пераноснае значэнне, Махінацыі, інтрыгі, а таксама ўвогуле скрыты, закулісны бок якой-н. дзейнасці.

Малочная кухня — установа, якая гатуе сумесь розных адвараўз малаком для грудных дзяцей.

|| памяншальная форма: куханька.

|| прыметнік: кухонны.

кухталь назоўнік | мужчынскі род | размоўнае

Удар кулаком.

• Даць кухталя.

куцця назоўнік | жаночы род

1. Урачыстая вячэра напярэдадні каляд, новага года, якая суправаджаецца варажбою, а таксама дзень, у які адбываецца гэта ўрачыстасць.

2. Каша з цэлага абтоўчанага ячменю як традыцыйная абрадавая яда.

Багатая (шчодрая) куцця — гатавалася перад Новым годам; імкнуліся, каб вячэра была мясной, багатай, тады ўвесь год будзе багаты.

Посная (галодная) куцця — гатавалася напярэдадні каляд без мяса і жывёльнага тлушчу.

куча назоўнік | жаночы род

1. Вялікая колькасць чаго-н. сыпкага.

   • К. пяску.
   • Згрэбці лісце ў кучу.

2. Гурт жывёл.

   • Авечкі збіліся ў кучу.

3. Мноства чаго-н., вялікая колькасць (размоўнае).

   • К. кніг.
   • К. грошай (пераноснае значэнне).

|| памяншальная форма: кучка.

кучавы прыметнік

Кучавыя воблакі — воблакі ў выглядзе густых белых клубоў.

кучаравы прыметнік

1. Які завіваецца, мае завіткі.

   • Кучаравыя валасы.
   • Кучаравая дзяўчына.

2. пераноснае значэнне: Пра дрэвы: з густой пышнай кронай, з дробным лісцем.

   • Кучаравыя ліпы.

|| назоўнік: кучаравасць.

кучаравісты прыметнік

Які кучаравіцца, выглядае кучаравым.

• К. чуб.

|| назоўнік: кучаравістасць.

кучаравіцца дзеяслоў | незакончанае трыванне

Пра валасы: віцца, развівацца.

• Валасы на скронях кучаравяцца.

кучары назоўнік | жаночы род | размоўнае

Кучаравыя або завітыя валасы.

|| памяншальная форма: кучаравінкі.

кучка назоўнік | жаночы род

1. гл. куча.

2. Невялікая група людзей, аб’яднаных агульнымі інтарэсамі.

   • К. сяброў трымалася асобна.

кучма назоўнік | жаночы род

1. Тое, што кучомка.

2. Пра пышныя, густыя валасы.

   • На галаве к. густых чорных валасоў.

кучны прыметнік

Які характарызуецца густым размяшчэннем на невялікай тэрыторыі.

• Кучныя ўсходы морквы.
• К. палёт шроту.

|| назоўнік: кучнасць.

кучомка назоўнік | жаночы род

Шапка футрам наверх.

• К. на вочы напаўзае.

|| прыметнік: кучомачны.

куш назоўнік | мужчынскі род | размоўнае

Вялікая колькасць грошай.

• Сарваць добры к.

кушнер назоўнік | мужчынскі род

Майстар, які вырабляе шкуры пушных жывёл на футра.

|| жаночы род: кушнерка.

|| прыметнік: кушнерскі.

кушнерны прыметнік

Звязаны з вырабам футра са шкур.

• Кушнерная фабрыка.

кушэтка назоўнік | жаночы род

Мяккая мэбля ў выглядзе канапы з узгалоўем, але без спінкі.

|| прыметнік: кушэтачны.

кхмеры назоўнік | мужчынскі род

Народ, які складае асноўнае насельніцтва Камбоджы.

|| жаночы род: кхмерка.

|| прыметнік: кхмерскі.

кювет назоўнік | мужчынскі род

Канава ўздоўж дарогі або чыгункі для сцёку вады.

|| прыметнік: кюветны.